Ciekawe, że niekiedy charakteryzujemy człowieka przez pryzmat sytuacji (lub stanu), w której (w którym) się ów człowiek znalazł. Tak jest też w zbiorze wyrazów zwanych nowym słownictwem. Frankowicz (frankowiec) wziął kredyt we frankach szwajcarskich i teraz musi go spłacać (a niekiedy nie ma z czego…). To sytuacja trwała, poważna, żeby nie rzec – wszechogaraniająca. czytaj dalej
Często niewiele czasu potrzeba na to, żeby jakieś słowo nabrało nowego sensu albo nawet rozwinęło kilka nowych znaczeń. Widać to w naszym słowniku – wiele neologizmów to wyrazy, które mają dwa znaczenia, czy nawet trzy… czytaj dalej
Efekt żartu powstaje na styku dwóch języków, czego znakomitym przykładem jest (znana już od kilku dekad) fraza: life is brutal, full of zasadzkas and niespodziankas. Zdarza się, że dla rozluźnienia rozmowy zamiast dziękuję z góry mówimy thanks from the mountain. czytaj dalej
Ostatnio pisałem o tym, że nazywając innych ludzi, chętnie przy okazji ich krytykujemy czy oceniamy negatywnie. Przyznaję się, jestem pesymistą i było to trochę jednostronne. Są także słowa (i jest ich sporo), które nazywają innych ludzi, jakoś ich przy okazji charakteryzują, a do tego jeszcze są neutralne, sympatyczne, nawet – oceniają całkiem dobrze. Pierwszym z […] czytaj dalej
Skoro nowe słownictwo opisuje nowoczesny świat, to opisuje także funkcjonującego w tym świecie człowieka – wygląd, zachowanie, potrzeby, problemy… A zatem po trosze odpowiada na pytanie: jacy jesteśmy? Dużo nowych słów charakteryzuje człowieka ze względu na to, jak ten człowiek się zachowuje: badziewiarz i cebulak chyba nas głównie drażnią. Kozak w necie wymądrza się, umiałby […] czytaj dalej
Kiedyś w lodziarni jedna z koleżanek powiedziała: – Dzień dobry, poproszę lody o smaku müsli (pięknie wymawiając niemieckie u umlautowane). – Co? Co tam? Lody o smaku misli? – odparła zdziwiona ekspedientka. – My takich nie mamy. – Musli – poprawiła się natychmiast koleżanka i nieco zakłopotana szepnęła do mnie usprawiedliwiająco: – No co?, przecież można to też i tak wymawiać. czytaj dalej
Kiedyś to były normalne zawody i się wiedziało, kto jest kim: Jaś był lekarzem, Piotruś – adwokatem, Zosia – nauczycielką, a Tomuś?... No, Tomuś zawsze był niebieskim ptakiem… A dzisiaj? Dzisiaj słowo zawód – widziane przez pryzmat najnowszego słownictwa – może być rozmaicie, do tego nietypowo, rozumiane.
czytaj dalej
Rarytasem można nazwać właściwie wszystko, co jest naszym zdaniem wyjątkowo interesujące, piękne czy rzadko spotykane. I oczywiście też potrawę, którą szczególnie lubimy. Nam jednak nie chodzi tym razem ani o wymyślne przysmaki, ani o cenne i niezwykłe przedmioty… czytaj dalej
Chyba już od dawna lubiliśmy przyglądać się ptakom – skoro nawet we frazeologii utrwaliły się efekty tych obserwacji. Dobrze wiemy, że lepiej nie chwytać dwóch (ani tym bardziej kilku) srok za ogon, a także co robić, gdy się wejdzie między wrony. czytaj dalej
Zwierzęta są częstym źródłem frazeologii, bo ich świat jest nam bliski. Jednym z najbardziej „ujęzykowionych” czworonogów jest koń. czytaj dalej
